Τι σημαίνει η λέξη "απτάλης";


Απαντήσεις





Απτάλης είναι ο ηλίθιος, ο "υπερβάλλόντως βλαξ" κατά τον ορισμό του Δημητράκου (είναι και ο ασουλούπωτος, και ο άξεστος). Ετυμολογείται από το τούρκικο aptal, που προέρχεται από το abdal, λέξη πολύ σημαντική στη θεοσοφία των σούφι.

Οι αμπντάλ είναι σαράντα άγιοι, ο πέμπτος βαθμός της ιεραρχικής τάξης των αγίων του σουφισμού, οι οποίοι, χωρίς να το αντιλαμβάνονται οι κοινοί θνητοί, συμβάλλουν στη διατήρηση της τάξης του σύμπαντος. Πρόκειται για πληθυντικό της λέξης badal, που έχει πολλές σημασίες, μεταξύ των οποίων και "άγιος". Αμπντάλ όμως είναι και ο δερβίσης. Ενδιαφέρον είναι ότι όυαν η λέξη abdal έπαψε να εκλαμβάνεται ως πληθυντικός, σχημάτισε νέον πληθυντικό: budala, απ΄όπου ο δικός μας μπουνταλάς. Ήδη στα τούρκικα, η έννοια του "ένθεου τρελού" (σαν τους "δια Χριστόν σαλούς" του Βυζαντίου) είχε ως αποτέλεσμα η λέξη aptal να πάρει τη σημασία του ηλίθιου, με την οποία πέρασε και σε άλλες βαλκανικές γλώσσες (π.χ. σέρβικα).

Μάλλον οι δερβίσηδες, απτάλικος είναι η ονομασία ενός γρήγορου χορού, απτάλικο ζεϊμπέκικο, για παράδειγμα, είναι το ρεμπέτικό Κάτω στα Λεμονάδικα του Βαγγέλη Παπάζογλου. Επειδή δεν είναι φανερή η σχέση με τον απτάλη, κάποιοι είχαν υποθέσει ότι η ονομασία του χορού προέρχεται από την Αττάλεια.

Από το βιβλίο του Νίκου Σαραντάκου "Λέξεις Που Χάνονται"



Προσθήκη νέας απάντησης