Τι είναι Sovereign-Wealth Funds (SWFs);


Απαντήσεις





Επενδυτικά κεφάλαια κρατικού πλούτου. Είναι εταιρίες κρατικής ιδιοκτησίας που διαχειρίζονται χρηματοπιστωτικά περιουσιακά στοιχεία όπως μετοχές, ομόλογα, άλλα χρηματοοικονομικά προϊόντα και ακίνητα. Τα SWFs δεν επενδύουν μόνο άμεσα στο μετοχικό κεφάλαιο εταιριών και σε ομόλογα ξένων χωρών αλλά κινούνται σε εναλλακτικές επενδύσεις μέσω κεφαλαίων αντιστάθμισης κινδύνων (hedge funds) και ιδιωτικών κεφαλαίων μετοχικών συμμετοχών (private equity funds). Επενδύουν σε όλες τις αγορές του κόσμου και ιδιαίτερα έχουν σαν ένα από τους κύριους στόχους τους τις εξαγορές και συγχωνεύσεις. Αυτές οι δεξαμενές χρημάτων (pool of money) έχουν προκύ ει από αποθεματικά κεντρικών τραπεζών, προ πολογισμούς κυβερνήσεων ή κρατικών επιχειρήσεων. Τα κεφάλαια αυτά απέκτησαν τελευταία σημαντικό ενδιαφέρον λόγω των εισροών από την ανατίμηση των τιμών του πετρελαίου ή τα τεράστια αποθέματα των συναλλαγματικών διαθεσίμων ορισμένων χωρών που προήλθαν από τις εξαγωγές όπως της ίνας που είχαν φθάσει το 2008 τα 1,5 τρισεκατομμύρια δολάρια. Ορισμένες χώρες δημιούργησαν SWFs για να διαφοροποιήσουν τις επενδυτικές τους επιλογές.

♦ Τα περιουσιακά στοιχεία των 20 μεγαλύτερων SWFs προσέγγιζαν το 2008 τα 2,1 τρισεκατομμύρια δολάρια και όλα τα SWFs μαζί τα 3 τρισεκατομμύρια δολάρια. To 70% αυτών ανήκε στα 5 SWFs:

1) Κυβερνητικό Ταμείο Συντάξεων της Νορβηγίας (Norway’s Government Pension Fund)
2) Επενδυτικός Οργανισμός της Κυβέρνησης της Σιγκαπούρης (GIK, Government of Singapore Investment Corporation)
3) Επενδυτική Αρχή του Κουβέιτ (KIA, Kuwait Investment Authority)
4) Επενδυτική Αρχή του Αμπού Ντάμπι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ADIA, Abu Dhabi Investment Authority) και
5) εφάλαιο της Νομισματικής Αρχής της Σαουδικής Αραβίας (Saudi Arabian Monetary Agency, SAMA’ SWF).

Τα 10 πρώτα σε κεφάλαια SWFs προέρχονται από χώρες παραγωγής πετρελαίου. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, τα κεφάλαια των SWFs θα έχουν ανέλθει μέχρι το 2012 σε 8 τρισεκατομμύρια δολάρια ενώ μέχρι το 2017 σε 15 τρισεκατομμύρια δολάρια.

♦ Τα SWFs, αν και λειτουργούν εδώ και δεκαετίες, έγιναν γνωστά στο ευρύ κοινό μόλις πρόσφατα όταν:

• το 2006 οι Παγκόσμιοι ιμένες του Ντουμπάι (Dubai Ports World) προσπάθησαν να αποκτήσουν τον έλεγχο εταιρίας που διαχειριζόταν 6 από τα μεγαλύτερα λιμάνια των ΗΠΑ. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ αντέδρασε και η εξαγορά ματαιώθηκε

• το 2007 η Επενδυτική Αρχή του Κατάρ (Qatar Investment Authority) συγκρούστηκε με το Borse Dubai για τον έλεγχο του χρηματιστηρίου του Λονδίνου LSE το 2007 το SWF της Κίνας CIC προσπαθούσε να εξαγοράσει σημαντικές ευρωπαϊκές εταιρίες μέσω της αμερικανικής εταιρίας ιδιωτικών κεφαλαίων μετοχικών συμμετοχών (private equity) “Blackstone” στην οποία έλεγχε το 10% των μετοχών.

♦ Η δράση των SWFs απασχόλησε και τη συνέλευση του Δ.Ν.Τ, τον ΟΟΣΑ και άλλους διεθνείς οργανισμούς με στόχο να θεσπισθούν κοινά παραδεκτοί κανόνες λειτουργίας τους με κύριο αίτημα τη διαφάνεια και τον περιορισμό της επενδυτικής τους δράσης στην αύξηση των κερδών τους και όχι στην άσκηση πολιτικής μέσω του ελέγχου της οικονομίας των άλλων χωρών. Ιδιαίτερα προβαλλόταν το παράδειγμα των SWFs:

• Κυβερνητικό Ταμείο Συντάξεων της Νορβηγίας (Norway’s Government Pension Fund) Συνεργατικό Διαρκές εφάλαιο της Αλάσκας (APRF, Alaska Permanent Reserve Fund cooperation)

• Κληρονομικό Κεφάλαιο της Αλβέρτας του Καναδά (AHF, Alberta Heritage Fund)

• Επενδυτικός Οργανισμός της Κυβέρνησης της Σιγκαπούρης (GIK, Government of Singapore Investment Corporation) και

• Κρατικό Κεφάλαιο Πετρελαίου του Αζερμπαϊτζάν (Azerbaijan State Oil Fund) που κινούνται με καθεστώς πλήρους διαφάνειας και αποκτούσαν μόνο ένα μικρό μέρος του μετοχικού κεφαλαίου μεγάλων επιχειρήσεων. Τελικά, αποφεύχθηκαν συγκρουσιακές λογικές αλλά από ότι φαίνεται επί μέρους κράτη ενδέχεται να κινηθούν στην κατεύθυνση λήψης προστατευτικών μέτρων όπως για παράδειγμα την απαγόρευση απόκτησης ποσοστού άνω του 25% του μετοχικού κεφαλαίου εθνικών στρατηγικών επιχειρήσεων. Ο φόβος που υπάρχει είναι τα SWFs να μη χρησιμοποιηθούν μόνο για οικονομικούς σκοπούς αλλά και για πολιτικούς στόχους δηλαδή να προσπαθήσουν να ελέγξουν στρατηγικής σημασίας επιχειρήσεις άλλων χωρών και μέσω αυτών να ασκήσουν πολιτική και οικονομική διπλωματία και να επιδιώξουν και άλλους σκοπούς ευρύτερης εθνικής πολιτικής.

♦ Άλλοι, αντίθετα, εξαίρουν το σταθεροποιητικό ρόλο των SWFs στη διάρκεια της παγκόσμιας πιστωτικής κρίσης 2007-2008 (credit crunch) που προήλθε από την κατάρρευση της ενυπόθηκης αγοράς στεγαστικών δανείων των ΗΠΑ (sub-prime mortgage loan market). Ισχυρίζονται ότι τη στιγμή που οι άλλοι πάγωναν την επενδυτική τους δραστηριότητα, τα SWFs αγόραζαν. Ιδιαίτερα, ανέφεραν σαν παράδειγμα την απόκτηση ποσοστού του μετοχικού κεφαλαίου τραπεζών που υπέστησαν μεγάλες ζημίες από το sub-prime mortgage (Citigroup, UBS, Merrill Lynch, Morgan Stanley, Standard Chartered κλπ) και με τον τρόπο αυτό βοήθησαν στην αντιμετώπιση της κρίσης. Τονίζουν, επίσης, ότι ενώ άλλοι επένδυαν κερδοσκοπικά σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, τα SWFs δεν χρησιμοποιούσαν τη μόχλευση (leverage) αλλά επένδυαν σε πολύ μακροπρόθεσμο ορίζοντα και από την άπο η αυτή δεν επηρέαζαν αρνητικά τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Άλλα επενδυτικά κεφάλαια κρατικού πλούτου, τα οποία δραστηριοποιούνταν έντονα, εκτός από αυτά που ήδη αναφέρθηκαν, ήσαν τα εξής:

1) η εταιρία συμμετοχών της κεντρικής τράπεζας της Κίνας Central Hujin Investment Corp
2) η CNOOK Ltd (70% του κεφαλαίου κατέχει το Κινεζικό κράτος)
3) η Εταιρία Επενδύσεων της Κίνας (China Investment Company Ltd)
4) το Ταμείο Σταθεροποίησης της Ρωσικής Ομοσπονδίας (SFRF, Stability Fund of the Russian Federation)
5) το Κρατικό Γενικό Κεφάλαιο Σταθεροποίησης του Ομάν (SGSF, State General Stabilisation Fund)
6) το Οικονομικό και Κοινωνικό Ταμείο Σταθεροποίησης της Χιλής (ESSF, Economic and Social Stabilisation Fund)
7) το Επενδυτικό Κεφάλαιο για τη Μακροοικονομική Σταθεροποίηση της Βενεζουέλας (FIEM, Investment Fund for Macroeconomic Stabilisation)
8) το Εθνικό Ταμείο Σταθεροποίησης της Ταϊβάν (TNSF, Taiwan National Stabilisation Fund)
9) το Αποθεματικό Κεφάλαιο Συναλλάγματος του Ιράν (Iran Foreign Exchange Reserve Fund)
10) ο Επενδυτικός Οργανισμός του Μπρούνεϊ (BIA, Brunei Investment Agency)
11) το Κυβερνητικό Ταμείο Συμβολαίων Μελλοντικής Εκπλήρωσης της Αυστραλίας (AGFF, Australian Government Future Fund)
12) ο κρατικός οργανισμός επενδύσεων της Σιγκαπούρης (Temasek Holdings, the Singapore state investment agency)
13) το Επενδυτικό Χαρτοφυλάκιο που διαχειρίζεται για λογαριασμό της περιοχής του Χονγκ Κονγκ (Κίνας) η κεντρική τράπεζα του Χονγκ Κονγκ - SAR (The Hong Kong Monetary Authority (HKMA) Investment Portfolio)
14) το Αποθεματικό Κεφάλαιο της Λιβύης (Libya Reserve Fund)
15) το Αποθεματικό Κεφάλαιο της Αλγερίας (Algeria Reserve Fund)
16) ο Επενδυτικός Οργανισμός της Νότιας Κορέας (K.I.C, Korea Investment Corporation)
17) το Εθνικό Κεφάλαιο του Καζακστάν (KNF, Kazakhstan National Fund)
18) ο Εθνικός Επενδυτικός Οργανισμός της Μαλαισίας (KNB, Khazanah Nasional Berhad)
19) o Λογαριασμός Πλεονάσματος Εσόδων Αργού Πετρελαίου της Νιγηρίας (Nigeria Excess Crude Account)
20) το Υπερετήσιο Κεφάλαιο της Νέας ηλανδίας (New Zeeland Superannuation Fund) κλπ.

♦ Την 27.2.2008, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατάρτισε Κώδικα Δεοντολογίας (Deontological Code) για τα SWFs που θα εφαρμοζόταν εθελοντικά αλλά προειδοποίησε ότι εάν τα SWFs δεν συμμορφωθούν τότε θα προτείνει νομοθετικά μέτρα υποχρεωτικής ισχύος. Ο Κώδικας, μεταξύ άλλων, προβλέπει:

1) σαφή προσδιορισμό και διαχωρισμό των δραστηριοτήτων των SWFs
2) δημοσίευση από τα SWFs σε ετήσια βάση των ιδιοκτησιακών καθεστώτων και του τρόπου κατανομής των χαρτοφυλακίων
3) δήλωση του μεγέθους και των πηγών χρηματοδότησης
4) αναφορά κάθε μοχλευμένης έκθεσης και της σύνθεσης των διαθεσίμων τους σε συνάλλαγμα
5) τα κρατικά SWFs πρέπει να λειτουργούν αυτόνομα από τις κυβερνήσεις και να προσδιορίζουν ελεύθερα την επενδυτική τους πολιτική χωρίς πολιτικές σκοπιμότητες.

Τη 17.3.2008, η Επενδυτική Αρχή του Αμπού Ντάμπι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ADIA, Abu Dhabi Investment Authority) δήλωσε ότι θα σεβασθεί τον εθελοντικό Κώδικα Δεοντολογίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και δεν θα χρησιμοποιήσει τα κεφάλαιά της για πολιτικούς σκοπούς. Την 21.3.2008, το Υπουργείο των Οικονομικών των ΗΠΑ συμφώνησε με τις κυβερνήσεις της Σιγκαπούρης και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων για τη ρύθμιση της λειτουργίας των κρατικών SWFs των δύο αυτών χωρών και ιδιαίτερα για την ανάπτυξη της επενδυτικής τους δράσης με πλήρη διαφάνεια και αποκλειστικά για οικονομικούς στόχους αποκλειομένων των πολιτικών σκοπιμοτήτων. Τα SWFs θα πρέπει να έχουν ισχυρούς θεσμούς εταιρικής διακυβέρνησης, εσωτερικούς ελέγχους, συστήματα διαχείρισης κινδύνων, θα ανταγωνίζονται δίκαια με τον ιδιωτικό τομέα, θα σέβονται τις κανονιστικές διατάξεις της φιλοξενούσας χώρας και θα δημοσιεύουν τις απαιτούμενες από το νόμο πληροφορίες. Από την πλευρά τους, οι φιλοξενούσες χώρες δεν θα εγείρουν προστατευτικά φράγματα σε άμεσες επενδύσεις και επενδύσεις χαρτοφυλακίου, δεν θα ασκούν διακριτική πολιτική έναντι των επενδυτών, θα σέβονται τις επιλογές των επενδυτών και οι περιορισμοί που τίθενται για λόγους εθνικής ασφαλείας θα είναι ανάλογοι των επικαλουμένων κινδύνων. Παράλληλα, αναπτύχτηκαν οι πρωτοβουλίες του ΔΝΤ και του ΟΟΣΑ για τη σύνταξη κειμένου των καλύτερων πρακτικών (best practices) των SWFs. Tην 25.3.2008 ο ΟΟΣΑ ανέφερε ότι δεν πρέπει να υπάρξουν νόμοι και ρυθμίσεις για τη διεθνή δραστηριότητα των SWF εφόσον αποδεικνύεται ότι λειτουργούν με διαφάνεια και με κίνητρο το κέρδος και όχι με πολιτικές σκοπιμότητες.



Προσθήκη νέας απάντησης